Wees denksportief SpeelZ Leuk en goed voor je brein
Schaken

Dammen

Go
Waarom Go? Pagina 2 van 3

Geschiedenis van Go

Hoe het begon

De oorsprong van go ligt verborgen in de zwijgende en ongedocumenteerde geschiedenis van het oude China. Er is een onwaarschijnlijke hoeveelheid conflicterende en elkaar aanvullende anekdotes en legendes over de oorsprong van go. Liefst worden er jaartallen bij genoemd die tot zeer ver voor onze jaartelling teruggaan.

De kindertijd

Go heeft niet altijd de huidige status van 's werelds meest uitdagende en intellectueel stimulerende denkspel gehad. Tijdens de kindertijd is het kennelijk door astrologen gebruikt om de toekomst te voorspellen, waarna het het tijdverdrijf werd van gokkers en andere nietsnutten. Dit blijkt uit Chinese klassieken zoals De Kronieken van Kong Fu-Tse (Confucius), de Tso-chuan, en De Kronieken van Meng-Tsu (Mencius), die allen stammen uit tenminste de zesde eeuw voor onze jaartelling.

Welke oorsprong het ook gehad heeft, van 200 v.C. tot 600 n.C. beleefden go en poŽzie een gouden tijd in China. Tegen deze tijd had go zich reeds een prestigieuze positie verworven. Er wordt bijvoorbeeld gezegd dat in de tweede eeuw n.C. de poŽet Ma Yung zich beroemd heeft gemaakt door go te vereren in zijn verzen.

Anekdotes

Van de vele anekdotes die de eeuwen overleefd hebben zijn er twee erg populair.

De eerste beschrijft de speler O-san, die historische onsterfelijkheid verwierf door in staat te zijn volledige partijen van zet tot zet te kunnen naspelen. Heden te dage kan elke prof of sterke amateur dat uiteraard. De tweede anekdote geeft het aanzien aan dat go verwierf in de gouden tijd in China. Hsieh An voerde tijdens de Chin-dynastie (265 tot 420 n.C.) oorlog met zijn neef Hsieh Hsuan. Na een bloedige, maar onbesliste strijd besloten de krijgsvoerders niet langer hun mannen te offeren en zetten de strijd voort op het go-bord. De uitslag van deze strijd is helaas niet bekend.

China

Go is zich gaan verspreiden vanuit China. In duizenden jaren komen en gaan vele generaties. Mensen reizen over grote afstanden, ook in vroegere tijden, al ging het langzamer. De precieze wandelwegen van go zijn daarom uiteraard niet bekend, maar het staat vast dat de verbreiding tot het einde van de negentiende eeuw beperkt is gebleven tot China, Korea en Japan, waarschijnlijk in die volgorde.

Korea

Korea, dat gedurende vele periodes geregeerd is door Chinezen, heeft al vrij vroeg kennis gemaakt met go. Kunstenaars, studenten en voormalige overheidsdienaars die van Korea naar Japan zijn geŽmigreerd om politiek rumoer in eigen land te ontvluchten, brachten go hoogstwaarschijnlijk naar Japan.

Japan

Volgens de Annalen van de Sui, de kronieken van een Chinese dynastie (597 tot 618 n.C.), was go (naast backgammon en gokken) een van de drie belangrijke bezigheden aan het Japanse hof in het begin van de zevende eeuw.

Hoe go zich in Europa ontwikkelde

Go is tot het eind van de negentiende eeuw voor Europeanen zo goed als onbekend gebleven. Niettemin is er literatuur gevonden uit de 17e eeuw.

Matteo Ricci en Niklaas Trigault

Een reisverslag van Matteo Ricci uit 1610 bevat een beschrijving van go. Het is te vinden in het Vaticaan, een reproduktie is te vinden in Go World nr. 27. Ricci's boek is niet in druk verschenen tot in 1911 ter nagedachtenis van zijn 300-jarige sterfdag. Zijn werk werd echter vertaald in het Latijn door zijn collega Niklaas Trigault, Augsburg 1615. Trigault's boek gold lange tijd als het standaardwerk over China.

Go wordt in Trigault's boek beschreven als een soort schaken, niet als een ander spel, bovendien blijkt dat de schrijver het spel nooit gespeeld heeft, anders was de beschrijving nauwkeuriger geweest.

Gottfried Wilhelm Leibnitz

Een verdere bewonderaar van go was de filosoof en wiskundige Gottfried Wilhelm Leibnitz, die naast de verschillende citaten van Ricci's werk ook beslag wist te leggen op een Chinese prent met twee spelers aan het go-bord.

De Laskers

In de nrs. 7 en 9 van Go Monthly Review (1961) beschrijft Edward Lasker zijn ontdekking van go samen met zijn vriend en naamgenoot (dus niet zijn broer) Emmanuel Lasker, toentertijd wereldkampioen schaken.

De volgende (vrij geÔnterpreteerde) uitspraak van Emmanuel Lasker is bewaard gebleven:

Schaken is een spel beperkt tot deze wereld, maar go heeft iets buitenaards. Als blijkt dat een buitenaardse beschaving eenzelfde spel speelt als hier op aarde, dan is dat ongetwijfeld go.

Go in Nederland

Go in Nederland had geen basis gekregen zonder Ab Schilp. Hij was samen met Lťon Viť en G.W. Spittuler een van de pioniers van go in Nederland. Dat mondde in 1959 uit in de oprichting van de NGoB.

In de jaren '75 tot '78 wist de bond middels actieve werving in verschillende studentensteden een sprong in leden te maken van tot dan toe ca. 400 naar ca. 800 leden.

(Vrij geput uit: Geschiedenis van Go)


Inhoudsopgave

SpeelZ!

Pagina aanpassen
Pagina toevoegen

Illustraties en documenten


copyright © SpeelZ, 2006 - colofon - contact - KNSB - KNDB - NGoB

KNSB KNDB NGoB